آموزش زبان انگلیسی با متدهای نوین

می دانیم که زندگی در عصر ارتباطات و تکنولوژی تاثیر زیادی در جنبه های مختلف زندگی ما داشته است. آموزش و یادگیری یکی از این جنبه هاست. رواج و توسعه رسانه های اجتماعی و به طور کلی اینترنت، نحوه آموزش و یادگیری را تغییر داده است. این تغییرات شامل آموزش زبان انگلیسی هم می شود. قطعا برای معلمان و اساتید ضروری است که به نیازها و علایق دانش آموزان امروزی توجه کنند. اگرچه روش های سنتی هنوز هم استفاده می شوند و راهکارهای مفیدی ارائه می دهند اما در تدریس به شیوه مدرن شاید این روش ها دیگر کارایی قبل را نداشته باشند.

بسیاری از ما زبان انگلیسی را به روش سنتی یاد گرفتیم ولی کاملا مشهود است که نیازهای زبان آموزان امروزی از بهترین استراتژی های اساتید و ناشران کتاب پیشی گرفته اند و باعث شده اند تا متدهای نوینی در آموزش زبان انگلیسی مورد استفاده قرار بگیرد. یکی از متدهای نوین در زمینه آموزش زبان انگلیسی، رویکرد ارتباطی (Communicative approach) است. این رویکرد به عنوان یکی از جدیدترین روش های آموزش زبان در دوره معاصر است که مورد توجه گسترده ای هم قرار گرفته است.

این روش آموزش نوین، برخلاف روش های سنتی به روان بودن دستور زبان تاکیدی ندارد در عوض به برقراری ارتباط و رساندن محتوای پیام تاکید دارد. به بیان دیگر این روش بر این موضوع تاکید دارد که یک شخص غیربومی یا غیر انگلیسی زبان، بتواند منظور و پیام خودش را به زبان انگلیسی به راحتی انتقال دهد.

از ویژگی های این روش، می توانیم موارد زیر را بیان کنیم:

  • آموزش استراتژی های لازم برای رسیدن به درک صحیحی از زبان انگلیسی
  • تمرکز بر یادگیری محتوای دروس
  • استفاده از منابع معتبر زبان انگلیسی
  • آموزش به صورت ترکیبی از تکنیک ها و با تکیه بر استعداد و نیاز زبان آموز

با این مقدمه ای که در مورد متدهای نوین آموزش و به ویژه روش ارتباطی داشتیم، در ادامه می خواهیم نگاه دقیق تری به ۴ استراتژی نوین در آموزش زبان انگلیسی داشته باشیم:

  1. آموزش زبان انگلیسی با رویکرد تکلیف-محور (Task-based Approach)
  2. آموزش زبان انگلیسی با رویکرد پروژه-محور (Project-based Approach)
  3. آموزش زبان انگلیسی با رویکرد تدریس واژگان (Lexical Syllabus)
  4. استفاده از تلفن های هوشمند در کلاس زبان و محیط های آموزشی (Mobile Assisted Language Learning)

آموزش زبان انگلیسی

آموزش زبان انگلیسی با رویکرد تکلیف-محور

در روش های سنتی، طراحی برنامه درسی و برنامه ریزی کلاس طوری انجام می شد که برای دانش آموزان مفید باشد. به این معنی که زبان آموزان باید دستور زبان و واژگانی را یاد می گرفتند که معلم فکر می کرد باید بدانند. ولی چیزی که در متدهای نوین آموزش مورد توجه قرار می گیرد این است که تدوین و طراحی برنامه های درسی و آموزشی حول فعالیت هایی باشند که همه دانش آموزان بتوانند با آنها ارتباط برقرار کنند و احساس راحتی داشته باشند.

رویکرد تکلیف-محور نشان دهنده تغییر قابل توجهی در این زمینه است به این دلیل که تمرکز بر محتوا جای خودش را به تمرکز به مهارت ها و شایستگی ها داده است. بنابراین طراحی و برنامه ریزی محتوای آموزشی مربوط به آنچه آموزش داده می شود نیست بلکه به این موضوع تاکید دارد که چرا این محتوا دارد آموزش داده می شود و چقدر برای زبان آموز کاربردی است. این رویکرد، مهارت ها و شایستگی های فردی را به صورت مجزا در نظر می گیرد تا هرکس با توجه به خواسته و هدفش آن چیزی را بداند که واقعا باید بداند و نیاز دارد. در این رویکرد، آموزش زبان حول خود موضوع یا تکلیف قرار می گیرد مثلا در بحث سفر کردن مواردی مثل رزرو هتل و رستوران مورد نظر هست یا فعاليت هاي پیشرفته تری مثل نقد فیلم یا ابراز عقیده درباره مسائل سیاسی.

برای کارایی بهتر این روش، معلم باید بتواند نیازها و انتظارات زبان آموزان خود را به خوبی درک کند تا بتواند محتوایی را طراحی کند که به دانش آموزان کمک کند. گرامر، واژگان و مهارت های زبانی فقط متریالی هستند که زبان آموز را قادر می سازند تا به نتیجه نهایی و دلخواه برسد.

قبل از شروع آموزش زبان انگلیسی با این رویکرد، معلم باید از خودش بپرسد: چرا دانش آموزان من، انگلیسی یاد می گیرند؟ و در جواب، باید به دنبال روش هایی باشد تا به فراگیران خودش در رسیدن به هدف های شخصی یا شغلی شان کمک کند.

آموزش زبان انگلیسی با رویکرد پروژه-محور

این رویکرد هم مانند رویکرد قبلی، باید پاسخگوی نیازهای واقعی دانش آموزان از طریق تطبیق زبان انگلیسی با مهارت ها و توانایی هایی باشد که زبان آموزان برای زندگی شخصی یا حرفه ای به آن نیاز دارند. این روش با تعیین یک هدف به صورت فردی یا گروهی شکل می گیرد. برای شروع باید دلیل برگزاری و محتوای آموزشی کلاس را برنامه ریزی کنید. به عنوان مثال فرض کنید که در کلاس انگلیسی تجاری تدریس می کنید و زبان آموزان شما گروهی حسابدار می باشند که در تلاش برای تبلیغات شرکت خود هستند.

به خاطر ماهیت شغلی، این گروه مجبورند تا گزارش های ماهیانه داشته باشند. شما هم باید این گروه را مجبور کنید تا گزارش های ماهانه خودشان را به زبان انگلیسی تهیه کنند. آنها مي توانند نمونه گزارش ها را به چند بخش تبدیل کنند و هر بخش را تجزیه و تحلیل کنید. همین طور در کلاس علاوه بر اینکه واژگان و دستور زبان مورد نیاز برای هر بخش را پوشش می دهید، می توانید در مورد مشکلاتی که این افراد با آن روبه رو هستند بحث کنید. در نهایت هم یک پروژه نهایی برای این گروه در نظر بگیرید که شامل یک گزارش تمام شده باشد که باید به رییس خود تحویل دهند. شرایط و ضوابط کاری آنها می تواند معیاری برای تهیه گزارش باشد.

حال اگر زبان آموزان، دانش آموزانی باشند که در مرحله شروع یادگیری زبان انگلیسی هستند چه؟ در این مورد باید چه کار کرد؟ خب می شود با انجام نیاز سنجی و بررسی های لازم ببینیم که به چه چیزی علاقه دارند و نیاز دارند تا چه موضوعاتی را بدانند. در نهایت هم یک پروژه برای پایان کلاس یا دوره براي آنها در نظر گرفته می شود که این پروژه می تواند به صورت شفاهی یا بصورت های خلاقانه دیگر در کلاس ارائه شود. یادمان باشد که معیارهای موردنظر در مورد این پروژه مشخص باشد تا زبان آموزان موضوع را به خوبی درک کنند. با استفاده از موارد متنوع و ترکیبی از فیلم های سرگرم کننده و محتواهای مرتبط با موضوع، مطالب لازم را برای ارائه به زبان آموزان فراهم کرد.

آموزش زبان انگلیسی با رویکرد تدریس واژگان

برخلاف دو رویکرد قبلی که به توسعه مهارت ها و شایستگی هایی زبان آموزان نیاز داشت، این روش بر روی موردي تمرکز دارد که دانش آموزان برای تولید به آن نیاز دارند، چیزی که برای انجام وظایف و تکالیف خاص باید بدانند مثلا واژگان مربوط به یک رشته تحصیلی خاص. از آن جایی که این روش بر محتوا تمرکز دارد، تکالیف و وظایف باید براساس نیازهای واقعی دانش آموزان متمرکز شود و ارزیابی باید براساس چیزی باشد که دانش آموزان دریافت کردند.

در این رویکرد، معلم باید نیازهای زبان آموز را درک کند، بر روی آن تمرکز کند و با رشد مهارت های ارتباطی، افق دید دانش آموزان رو گسترش دهد. با توجه به بررسی هایی که بر روی موضوعات مختلف انجام می شود، لیست واژگان مورد نیاز به راحتی قابل تنظیم هستند. برای اینکه لیست واژگان خیلی طولانی نشود بهتر است که آنها دسته بندی شوند و با توجه به نیاز و توانایی دانش آموزان تعداد آنها در نظر گرفته شود. فعالیت ها می توانند از طریق تطبیق تصاویر تا رسیدن به بحث و گفتگو باشند. مثلا می توانیم موضوع آب و هوا و فصول را در نظر بگیریم. لیست واژگان را می توانیم در این بخش دسته بندی کنیم و موضوع گفتگو را می توانیم به صحبت در مورد کارهایی که مي توان در فصل های متفاوت انجام داد بسط دهیم.

در این روش این نکته را حتما باید مد نظر گرفت که واژگان نباید بصورت مجزا و تک آموزش داده شوند بلکه حتما باید لغت در یک عبارت در نظر گرفته شود و معنای آن لغت از طریق ترکیب با سایر کلمات به ذهن سپرده شود.

استفاده از تلفن های هوشمند در کلاس و محیط های آموزشی

اکثر معلمان استفاده از تلفن همراه را عامل حواس پرتی در کلاس می دانند و به نوعی استفاده از آن را در کلاس ممنوع می کنند. از آن جایی که تقریبا همه افراد به نوعی دسترسی به اینترنت و تلفن های هوشمند دارند، ممکن است که این ممنوعیت يک فرصت از دست رفته به حساب بیايد. چه دوست داشته باشیم و چه نه، این ابزارها بخشی از زندگی مدرن امروز ما هستند. تلفن های هوشمند بسیاری از اپلیکیشن ها و ابزارهای مفیدی مثل فرهنگ های لغت، ابزار ترجمه و دستور زبان را برای دانشجویان و زبان آموزان فراهم می کنند. هم چنین از طریق وب سایت ها می شود به تمرینات آنلاین و رایگان دسترسی پیدا کرد.

حتی می شود برای ضبط کلاس از آنها استفاده کرد. یکی دیگر از کاربردهای تلفن های همراه و تبلت ها این است که می شود از فایل های الکترونیکی به جای کتاب ها و جزوات کاغذی از آنها استفاده کرد. با کمي خلاقیت می شود روش ها و کاربردهای دیگري را هم برای استفاده مناسب از ابزارهای هوشمند در جهت آموزش پیدا کرد. تنها کافی است که دانش آموزان را در مورد چگونگی استفاده از آنها راهنمایی کنیم.

خب می رسیم به جمع بندی بحث! گفتیم با وجود اینکه رویکردهای سنتی هنوز هم برای آموزش زبان انگلیسی استفاده می شوند و تاثیرگذار هستند ولی برای همیشه نیازهای فعلی زبان آموزان را برطرف نمی کنند. پس نیاز به متدهای نوین در امر آموزش زبان انگلیسی داریم. از رویکرد ارتباطی صحبت کردیم و گفتیم متد جدیدی در بحث آموزش زبان است. این رویکرد ۴ استراتژی دارد:

  • آموزش تکلیف-محور که بر روی مهارت ها و شایستگی های زبان آموزان تمرکز می کند.
  • آموزش پروژه-محور که با در نظر گرفتن فعالیت های تخصصی براساس آموزش تکلیف-محور بنا شده است.
  • برنامه تدریس واژگان که مستقیما متریال لازم زبان آموزان رو در اختیارشان قرار می دهد.
  • استفاده مناسب و موثر از فن آوری های روز در کلاس.

البته باید این نکته را هم در نظر گرفت که همین رویکرد ارتباطی که به عنوان جدیدترین و بزرگترین رویکرد آموزش زبان انگليسي دارد تبلیغ می شود، نسبت به زماني که براي اولين بار مطرح شد، تغییراتی داشته است. پس نمي شود به طور قطع يک روش را منسوخ کرد یا روش دیگر را کامل و بي نقص در نظر گرفت. بلکه روشی مناسب است که بصورت ترکیبی و براساس نیازها و توانایی های زبان آموزان طراحی و اجرا شود.

گردآورنده: سمیرا قنبری

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مشاوره رایگان مشاوره رایگان